Khoản 3 Điều 81 Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014 quy định về việc trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con sau khi ly hôn đối với con dưới 36 tháng tuổi:
“……
3. Con dưới 36 tháng tuổi được giao cho mẹ trực tiếp nuôi, 𝒕𝒓𝒖̛̀ 𝒕𝒓𝒖̛𝒐̛̀𝒏𝒈 𝒉𝒐̛̣𝒑 𝒏𝒈𝒖̛𝒐̛̀𝒊 𝒎𝒆̣ 𝒌𝒉𝒐̂𝒏𝒈 đ𝒖̉ đ𝒊𝒆̂̀𝒖 𝒌𝒊𝒆̣̂𝒏 đ𝒆̂̉ 𝒕𝒓𝒖̛̣𝒄 𝒕𝒊𝒆̂́𝒑 𝒕𝒓𝒐̂𝒏𝒈 𝒏𝒐𝒎, 𝒄𝒉𝒂̆𝒎 𝒔𝒐́𝒄, 𝒏𝒖𝒐̂𝒊 𝒅𝒖̛𝒐̛̃𝒏𝒈, 𝒈𝒊𝒂́𝒐 𝒅𝒖̣𝒄 𝒄𝒐𝒏 hoặc cha mẹ có thỏa thuận khác phù hợp với lợi ích của con”
Vậy, trường hợp nào được xem là người mẹ được xem là “không đủ điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con”?
Để giải đáp và quy định rõ vấn đề này, Hội đồng thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao đã ban hành Nghị quyết số 01/2024/NQ-HĐTP hướng dẫn áp dụng một số quy định của pháp luật trong việc giải quyết vụ việc về hôn nhân và gia đình.
Theo đó, “Người mẹ không đủ điều kiện để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con” là trường hợp người mẹ thuộc một trong các trường hợp sau đây:
a) Mắc bệnh hiểm nghèo hoặc bị bệnh nặng khác mà không thể tự chăm sóc bản thân hoặc không thể trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con;
Ví dụ: Trường hợp người mẹ bị đột quỵ và liệt nửa người, không còn khả năng đi lại thì Tòa án không giao con dưới 36 tháng tuổi cho người mẹ trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con.
b) Có thu nhập mỗi tháng thấp hơn một nửa tháng lương tối thiểu vùng tại nơi người mẹ đang cư trú và không có tài sản nào khác để trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con;
c) Người mẹ không có điều kiện về thời gian tối thiểu để trực tiếp trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con.
Tuy nhiên cũng cần lưu ý, trường hợp điều kiện trông nom, chăm sóc, nuôi dưỡng, giáo dục con của người cha không tốt hơn điều kiện của người mẹ thì Tòa án vẫn quyết định giao con cho mẹ trực tiếp nuôi.
Luật sư Hoàng Quân – Đoàn Luật sư Thành phố Hồ Chí Minh
